Επίδομα Γονικής Άδειας

Πότε μπορείς να το πάρεις και τι πρέπει να γνωρίζεις. Ήξερες ότι στην Κύπρο οι γονείς μπορούν να πάρουν επίδομα γονικής άδειας από το κράτος για να περάσουν περισσότερο χρόνο με τα παιδιά τους;

Η νομοθεσία για το επίδομα γονικής άδειας ισχύει:

από 16 Δεκεμβρίου 2022 για μισθωτούς
από 10 Μαΐου 2024 για ελεύθερους επαγγελματίες

Το επίδομα πληρώνεται από τις Υπηρεσίες Κοινωνικών Ασφαλίσεων, όταν ένας γονέας πάρει γονική άδεια από την εργασία του. Η αίτηση μπορεί να γίνει ηλεκτρονικά μέσω CyLogin.

Αξίζει να σημειωθεί ότι η γονική άδεια δεν είναι το ίδιο με την περίπτωση «αρρώστησε το μωρό μου και δεν μπορώ να πάω αύριο στη δουλειά». Η γονική άδεια δίνεται για να μπορεί ο γονέας να φροντίσει και να περάσει περισσότερο χρόνο με το παιδί του για κάποιο χρονικό διάστημα. Παραδείγματα που μπορεί να χρησιμοποιηθεί η γονική άδεια:

για να περάσει ο γονέας περισσότερο χρόνο με το παιδί του στα πρώτα χρόνια της ζωής του
μετά το τέλος της άδειας μητρότητας ή πατρότητας
για να βοηθήσει το παιδί να προσαρμοστεί σε νηπιαγωγείο ή σχολείο
όταν δεν υπάρχει άλλη φροντίδα για το παιδί (π.χ. δεν υπάρχει κάποιος να το προσέχει).

*Tα πιο πάνω είναι απλά παραδείγματα και δεν περιορίζονται σε αυτούς τους λόγους.

Αν όμως αρρωστήσει το παιδί ξαφνικά ή συμβεί κάποιο ατύχημα, τότε συνήθως χρησιμοποιείται η άδεια για λόγους ανωτέρας βίας, που δίνει το δικαίωμα στον εργαζόμενο να λείψει από τη δουλειά για λίγες ημέρες για επείγον οικογενειακό λόγο.

Ποιοι δικαιούνται το επίδομα:

Το επίδομα μπορούν να το πάρουν γονείς που:

είναι μισθωτοί ή ελεύθεροι επαγγελματίες
εργάζονται τουλάχιστον 12 μήνες τα τελευταία 2 χρόνια πριν την αίτηση
είναι εγγεγραμμένοι στις Κοινωνικές Ασφαλίσεις
έχουν παιδί μέχρι 15 ετών, ή μέχρι 21 ετών αν το παιδί έχει αναπηρία

Επιπλέον προϋποθέσεις για μισθωτούς:

Αν είσαι μισθωτός, για να πάρεις το επίδομα:

πρέπει να εργάζεσαι τουλάχιστον 6 μήνες στον ίδιο εργοδότη
να μην πληρώνεσαι από τον εργοδότη κατά τη διάρκεια της γονικής άδειας
πρέπει να ενημερώσεις τον εργοδότη τουλάχιστον 3 εβδομάδες πριν, συμπληρώνοντας την φόρμα

Σε ειδικές περιπτώσεις μπορεί να δοθεί άδεια και με λιγότερη προειδοποίηση, αν συμφωνήσει ο εργοδότης.

Προϋποθέσεις για ελεύθερους επαγγελματίες:

Αν είσαι ελεύθερος επαγγελματίας πρέπει:

να έχεις πληρώσει τις εισφορές σου στις Κοινωνικές Ασφαλίσεις για τα δύο προηγούμενα τρίμηνα
να ενημερώσεις τις Κοινωνικές Ασφαλίσεις τουλάχιστον 3 εβδομάδες πριν
η άδεια να μην είναι σε περίοδο που η επιχείρηση είναι ήδη κλειστή ή σε αναστολή

Διάρκεια επιδόματος:

Η διάρκεια του επιδόματος εξαρτάται από τον αριθμό των παιδιών. Από 31 Μαρτίου 2025 ισχύουν τα εξής:

Παιδί	Διάρκεια επιδόματος
1ο παιδί	8 εβδομάδες
2ο παιδί	10 εβδομάδες
3ο παιδί	12 εβδομάδες
4ο παιδί και άνω	14 εβδομάδες

Το επίδομα δίνεται ξεχωριστά σε κάθε γονέα για κάθε παιδί. Αν το παιδί έχει αναπηρία η διάρκεια αυξάνεται:

+4 εβδομάδες για σοβαρή ή μέτρια νοητική αναπηρία
+6 εβδομάδες για ολική αναπηρία

Σε αυτή την περίπτωση το επίδομα μπορεί να δοθεί μέχρι το παιδί να γίνει 21 ετών.

Μπορείς να πάρεις τη γονική άδεια από 1 ημέρα μέχρι 5 εβδομάδες τον χρόνο και μέχρι να χρησιμοποιηθεί το συνολικό δικαίωμα που έχεις. Δηλαδή, αν έχεις 1 παιδί (με συνολική διάρκεια επιδόματος 8 εβδομάδες), μπορείς να πάρεις μέχρι 5 εβδομάδες μέσα σε ένα χρόνο και τις υπόλοιπες 3 εβδομάδες σε οποιοδήποτε επόμενο χρόνο μέχρι να εξαντληθεί το δικαίωμα σου.

Το δικαιούνται όλοι;

Η γονική άδεια είναι νόμιμο δικαίωμα των γονέων, αλλά υπάρχουν συγκεκριμένες προϋποθέσεις για το επίδομα. Το επίδομα πληρώνεται από το κράτος μόνο αν πληρούνται οι ασφαλιστικές προϋποθέσεις που αναφέρθηκαν πιο πάνω.

Σε κάποιες περιπτώσεις ο εργοδότης μπορεί να ζητήσει μεταφορά της άδειας σε άλλη περίοδο, αν υπάρχει σοβαρός λόγος για τη λειτουργία της επιχείρησης. Η μεταφορά μπορεί να γίνει μέχρι και 2 μήνες αργότερα. Ο εργοδότης δεν μπορεί να αρνηθεί τη γονική άδεια. Αν αρνηθεί, κράτησε τα στοιχεία της άρνησης και επικοινώνησε με το Υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικών Ασφαλίσεων. Μπορείς να δεις τους τρόπους επικοινωνίας εδώ.

Επίσης, δεν υπάρχει ξεκάθαρη αναφορά για εργαζόμενους μερικής απασχόλησης. Επειδή όμως η νομοθεσία δεν περιορίζει το δικαίωμα μόνο σε εργαζόμενους πλήρους απασχόλησης, είναι πιθανό ότι ισχύει και για αυτούς. Παρόλα αυτά, καλό είναι να το επιβεβαιώσεις όταν επικοινωνήσεις με τις Κοινωνικές Ασφαλίσεις.

Το ποσό του επιδόματος γονικής άδειας υπολογίζεται με βάση τις ασφαλιστικές μονάδες του εργαζόμενου:

72% της εβδομαδιαίας αξίας της ασφαλιστικής μονάδας στη βασική ασφάλιση
60% της εβδομαδιαίας αξίας των ασφαλιστικών μονάδων στη συμπληρωματική ασφάλιση

Για περισσότερες πληροφορίες μπορείς να επικοινωνήσεις με το Κέντρο Επικοινωνίας 1450.

Σημείωση: Η συγκεκριμένη πληροφορία βρέθηκε μέσω του ψηφιακού βοηθού της κυβέρνησης (ΒΕΤΑ) και όχι σε ξεκάθαρη μορφή σε επίσημη ιστοσελίδα. Για σιγουριά, καλό είναι να ρωτήσεις απευθείας τις Κοινωνικές Ασφαλίσεις.

Μπορεί ο εργοδότης να με απολύσει ενώ είμαι σε γονική άδεια;

Η νομοθεσία προστατεύει τον εργαζόμενο. Η απόλυση, η προειδοποίηση απόλυσης ή οποιαδήποτε διαδικασία που οδηγεί σε απόλυση απαγορεύεται από τη στιγμή που ο εργαζόμενος ενημερώσει γραπτώς τον εργοδότη ότι θα πάρει γονική άδεια μέχρι να τελειώσει η άδεια. Ωστόσο, απόλυση μπορεί να γίνει μόνο στις εξής περιπτώσεις:

αν υπάρχει σοβαρό πειθαρχικό παράπτωμα του εργαζόμενου και είναι καταχωρημένο πριν ξεκινήσει η γονική άδεια
αν η επιχείρηση σταματήσει να λειτουργεί
αν λήξει το συμβόλαιο εργασίας

Παραδείγματα για να καταλάβεις πότε μπορείς να το πάρεις:

Παράδειγμα 1 – Η Μαρία δουλεύει σε μια εταιρεία εδώ και 2 χρόνια και έχει παιδί 3 ετών. Θέλει να πάρει 3 εβδομάδες άδεια το καλοκαίρι για να μείνει με το παιδί της.

Αν ενημερώσει τον εργοδότη 3 εβδομάδες πριν και δεν πληρώνεται από αυτόν εκείνη την περίοδο, μπορεί να πάρει επίδομα γονικής άδειας.

Παράδειγμα 2 – Ο Κώστας άλλαξε δουλειά πριν 3 μήνες και θέλει να πάρει γονική άδεια.

Επειδή δεν έχει συμπληρώσει 6 μήνες στον ίδιο εργοδότη, πιθανόν να μην δικαιούται ακόμη το επίδομα.

Παράδειγμα 3 – Η Ελένη είναι ελεύθερη επαγγελματίας και πληρώνει κανονικά τις εισφορές της. Θέλει να σταματήσει τη δουλειά της για 2 εβδομάδες για να φροντίσει το παιδί της.

Αν ενημερώσει τις Κοινωνικές Ασφαλίσεις εγκαίρως, μπορεί να πάρει το επίδομα.

Παράδειγμα 4 – Ένας γονέας θέλει να πάρει γονική άδεια αλλά ο εργοδότης συνεχίζει να τον πληρώνει κανονικά.

Σε αυτή την περίπτωση δεν καταβάλλεται επίδομα από το κράτος.

Πηγές:

Trending now